Blog V: Beter leesbaar juridisch taalgebruik is maatschappelijk gewenst

Veel advocaten krijgen regelmatig het verzoek tot het opstellen van algemene voorwaarden. Het zijn die voorwaarden waarvan in de wet is vastgelegd dat het één of meer bedingen betreft, die zijn opgesteld om standaard in de overeenkomsten te worden opgenomen. Het zijn de zogenaamde randvoorwaarden van een overeenkomst, zoals de beperking van de aansprakelijkheid, risico-overgang, incassokosten en garanties.

De consumenten krijgen hiermee dan te maken met bij het aangaan van een contract. Helaas geeft al dit juridisch jargon en het daarmee gepaard gaande ingewikkelde taalgebruik en de vaak onbegrijpelijke zinsconstructies de consument het gevoel dat het onleesbaar is. Algemene voorwaarden lijken regelmatig niet opgesteld om (eenvoudig) te kunnen lezen, en daarom gebeurt dit ook weinig. Bijkomstig probleem bij deze algemene voorwaarden is dat het vaak onmogelijk is om de hoeveelheid voorwaarden die over je wordt uitgestort tot je te nemen. En dan te bedenken dat steeds vaker aankopen met de mobiel gedaan worden, waarbij consumenten de algemene voorwaarden dienen te lezen op de kleine display van de mobiel; praktisch niet te doen en daarom vinkt men snel ‘akkoord’ aan. Onbegrip is regelmatig het gevolg!

Bij online aankopen gebruiken veel webwinkels de algemene voorwaarden van Thuiswinkel.org (de Nederlandse thuiswinkel belangenorganisatie). Lengte hiervan is meer dan 5000 woorden, wat ongeveer gelijk staat aan een kwart van een master scriptie rechten. Maar ook bij verwijzingen in een brief van een incassobureau of bij het aangaan van een hypotheek komt men ons griezelige juridische jargon uitgebreid tegen. De hypotheekakte bijvoorbeeld is toch écht voor veel mensen een niet te doorgronden juridisch document, maar met het tekenen legt men zich langdurig financieel vast.

Al met al durf ik de stelling aan te gaan dat het gehele maatschappelijke leven in onze democratische rechtsstaat voor een groot deel wordt beheerst door het juridisch taalgebruik. Helaas kunnen velen geen wijs worden van deze juridische regels.

En de rechter zal bij consumenten bij een lichte onduidelijkheid snel geneigd zijn deze ten nadele van de (professionele) gebruiker van algemene voorwaarden uit te leggen.
Dat moet toch beter kunnen zou je zeggen?

Mijns inziens moet er voor leesbare en consument vriendelijkere algemene voorwaarden veel meer aandacht besteed worden vanuit de advocatuur aan de inhoud tezamen met de vorm (hoe ziet het er uit en is het wel leesbaar?). Denk bij de vorm aan de lengte en het taalgebruik, dit tezamen vormt de uitdaging om de balans te vinden tussen leesbaarheid en volledigheid, zeg maar klantvriendelijkheid en over een weer begrip!

Een vraag die opkomt: ‘zullen consumenten, wanneer de algemene voorwaarden in een begrijpelijke (juridische) taal worden opgesteld eerder rechten voor zichzelf zien en deze dan gaan opeisen?’ Dat zou een gevolg kunnen zijn. Zoals ook een tevreden consument! En dat moet toch de inzet zijn van algemene voorwaarden?

 

 

Denis Naudin ten Cate – september 2017

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

  • Schinkelshoek & Verhoog
  • Smidswater 27
  • 2514 BW Den Haag
  • (070) 820 91 00